EU Digital Identity
Digitale identiteit in Europa
Hoe de Europese identiteitswallet werkt, waar de kansen liggen en wat er stap voor stap mogelijk is.
Issuer
Wallet
Verifier
Introductie voor niet-ingewijden · EUidentity-demoplatform
Waarom er nu een Europese wallet komt
Stand van 27 lidstaten op 13 augustus 2026. Een land kan in meer dan één groep vallen.
3
in productie
7
in publieke pilot
23
in gesloten pilot of LSP
Planning
Eind 2026
EU-deadline: elke lidstaat biedt minstens één wallet aan
2 januari 2027
Duitse staatswallet gepland
Eind 2027
Nederlandse wallet (BZK), een jaar later dan gepland
2028
Duitse markt opent voor private wallet-aanbieders
Bronnen: Verordening (EU) 2024/1183; EUDI Wallet Status Tracker (13 aug 2026); BZK
2 / 10
Het idee: drie rollen
Issuer
Geeft een digitaal bewijs uit.
Overheid, bank, universiteit
Wallet
Bewaart de bewijzen op jouw telefoon. Jij beslist wat je deelt.
App van de gebruiker
Verifier
Vraagt alleen wat nodig is en controleert of het echt is.
Webshop, bank, gemeente
Uitgeven: OpenID4VCI (issuer naar wallet)
Tonen: OpenID4VP (wallet naar verifier)
EU Digital Identity
3 / 10
Voorbeeld: ben je 18 of ouder?
Nu: het hele document
  • Naam
  • Geboortedatum
  • Documentnummer
Drie gegevens gedeeld, ook wat niet nodig is.
Met wallet: alleen het antwoord
Ja, 18+
Geen naam, geen geboortedatum. Dit heet selective disclosure.
EU Digital Identity
4 / 10
Waarom de verifier het bewijs kan geloven
EU-lijst (LOTL)
Beheerd door de Europese Commissie
Nationale lijst
Trusted List per lidstaat
Certificaat issuer
Ondertekent het bewijs
Credential
Staat in de wallet
1
Handtekening
De issuer ondertekent digitaal. Een aanpassing breekt de handtekening.
2
Vertrouwenslijst
Alleen erkende uitgevers staan in de keten.
3
Intrekking
De verifier controleert of het bewijs nog geldig is.
Ook de verifier legitimeert zich, met een toegangscertificaat (WRPAC) van een nationale registrar.
EU Digital Identity
5 / 10
Wie kan uitgeven?
Type
Geeft uit
Juridische waarde
PID Provider
Kernidentiteit, uitgegeven door de overheid
Officieel identiteitsbewijs
QEAA Provider
Gekwalificeerd bewijs, zoals een diploma
Gelijk aan papier; vereist QTSP-status
PuB-EAA Provider
Bewijs uit een officiële bron, zoals een verblijfsvergunning
Gelijk aan papier; publiek mandaat
EAA Provider
Overig bewijs, zoals KYC-status of een abonnement
Geen gelijkwaardigheid aan papier
Geen papieren waarde
EAA
Gelijk aan papier
QEAA en PuB-EAA
Officieel identiteitsbewijs
PID
Een bank met een KYC-attest is meestal een EAA Provider.
EU Digital Identity
6 / 10
Waar de business cases liggen
Leeftijdscheck
18+ verifiëren zonder naam of geboortedatum.
Verifier: webshops en horeca
Hergebruikbare KYC
Eén keer onboarden; een ander loket hergebruikt het.
Issuer en verifier: banken
Inloggen
Wachtwoordloos inloggen met een sterke identiteit.
Verifier: overheid en zorg
Diploma's en beroep
Een kwalificatie direct verifiëren, zonder kopie.
Issuer: onderwijs
Digitaal rijbewijs
Het mDL-formaat voor verhuur en controle.
Issuer: overheid
Ondertekenen
Rechtsgeldig tekenen met een gekwalificeerde handtekening.
Issuer: QTSP
Rolkleur: amber is issuer, groen is verifier, blauw is beide
7 / 10
Wat we nu draaien: een werkende sandbox
Issuer
Geeft een testcredential uit.
Wallet
Bewaart en toont één attribuut.
Verifier
Vraagt om age_over_18.
Registry
Issuer en verifier roepen de registry aan via gewone HTTP. Alleen de registry praat met de blockchain.
Besu-ledger
Legt de identiteit van de issuer vast en bewaart intrekkingen.
Let op: dit is een demo met testdata. Er zijn nog geen echte handtekeningen of certificaten in gebruik.
Zeven containers via Docker en Portainer; een dashboard toont de flow live
8 / 10
Wat er stap voor stap mogelijk is
Stap 1
Stap 2
Stap 3
Stap 4
Klaar
Flow werkt
Uitgifte, wallet, verificatie en ledger-check draaien als sandbox met testdata.
Volgende
Echte cryptografie
De issuer ondertekent SD-JWT's; de verifier controleert handtekening, holder-binding en nonce.
Daarna
Testen met EU-tools
Eigen trust-anchor en de EU-referentie-issuer en -wallet; ook mdoc en DCQL.
Wacht op NL
Productie
Registratie bij de Nederlandse registrar en WRPAC aanvragen. Verwacht: eerder eind 2027 dan eind 2026.
EU Digital Identity
9 / 10
Bespreekpunten
1
Use case
Welke use case past het best: leeftijdscheck, KYC of inloggen?
2
Partners
Wie zijn de eerste partners: een issuer, een verifier of beide?
3
Tijd
Hoeveel tijd steken we in de sandbox voordat Nederland live gaat?
Het demo-dashboard toont de volledige flow live
10 / 10
Nederlandse markt: wie bouwt wat
Wallet en stack
Cleverbase
Gebruikt bij vastgoedtransacties
Digidentity
Erkend QTSP, eHerkenning en KYC
Yivi
In productie bij gemeente Nijmegen
Bouwers en integrators
Ubiqu
eIDAS-advies en wallet-beveiliging
Sphereon
Wallet- en credentialoplossingen
Ockto
Publiceert over de ID-wallet
Consultancy en advies
Davinci Conclusion
Adviseert branche- en beroepsorganisaties
CARE, PKIsigning, Coding Agency
Publiceren over EUDI
Publiek en keten
BZK
Ontwikkelt de open-source NL Wallet
KvK
Coördinator van WE BUILD
Betaalvereniging NL
Volgt WE BUILD en EU-werkgroepen
Ook actief in Nederland: Signicat en Lissi. Indeling is een eerste inschatting uit bedrijfspublicaties, geen officiële rangorde en niet geverifieerd. Geen enkele partij heeft al een erkende EUDI-wallet of registratie.
Bijlage: Nederlandse markt
Bijlage
Afkortingen: EU Digital Identity (1 van 2)
eIDAS
electronic IDentification, Authentication and trust Services
EU-verordening voor digitale identiteit
EUDIW
EU Digital Identity Wallet
De wallet-app op je telefoon
ARF
Architecture and Reference Framework
Technisch bouwplan voor de wallet
PID
Person Identification Data
Kernidentiteit, door de overheid
EAA
Electronic Attestation of Attributes
Digitaal bewijs van een eigenschap
QEAA
Qualified Electronic Attestation of Attributes
EAA met de waarde van papier
PuB-EAA
Public Body Authentic Source EAA
Bewijs uit een officiële overheidsbron
QTSP
Qualified Trust Service Provider
Erkende vertrouwensdienstverlener
LOTL
List Of Trusted Lists
Centrale lijst van vertrouwenslijsten
IACA
Issuing Authority Certificate Authority
Root van de mdoc-vertrouwensketen
RP
Relying Party
Partij die een bewijs opvraagt
KYC
Know Your Customer
Klantidentificatie door een bank
Bijlage: EU Digital Identity
Bijlage
Afkortingen: EU Digital Identity (2 van 2)
WRPAC
Wallet Relying Party Access Certificate
Toegangscertificaat van de verifier
WRPRC
Wallet Relying Party Registration Certificate
Bewijs van registratie en beoogd gebruik
CIR
Commission Implementing Regulation
Uitvoeringsverordening van de Commissie
ETSI
European Telecommunications Standards Institute
Publiceert de technische standaarden
ENISA
EU Agency for Cybersecurity
Certificeringsschema voor wallets
ECCG
European Cybersecurity Certification Group
Adviseert over certificeringsschema's
CAB
Conformity Assessment Body
Auditeert of je aan de normen voldoet
LSP
Large Scale Pilot
EU-pilots in meerdere landen
BZK
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
Ministerie achter de NL-wallet
RDI
Rijksinspectie Digitale Infrastructuur
Nederlandse toezichthouder op QTSP's
Bijlage: EU Digital Identity
Bijlage
Afkortingen: protocollen en formaten
OpenID4VCI
OpenID for Verifiable Credential Issuance
Protocol om een bewijs uit te geven
OpenID4VP
OpenID for Verifiable Presentations
Protocol om een bewijs te tonen
OIDC
OpenID Connect
Standaard voor inloggen, bijv. Keycloak
DCQL
Digital Credentials Query Language
Taal voor het opvragen van attributen
SD-JWT
Selective Disclosure JSON Web Token
Token waarmee je delen kunt onthullen
SD-JWT VC
SD-JWT Verifiable Credential
Bewijsformaat op basis van SD-JWT
mdoc
Mobile document (ISO 18013-5)
Binair formaat, ook voor rijbewijzen
mDL
Mobile Driving Licence
Digitaal rijbewijs
JWT
JSON Web Token
Ondertekend JSON-bericht
JWS
JSON Web Signature
De handtekening onder een JWT
CBOR
Concise Binary Object Representation
Compact binair dataformaat
COSE
CBOR Object Signing and Encryption
CBOR-variant van JWS, gebruikt in mdoc
Bijlage: protocollen en formaten
Bijlage
Afkortingen: EBSI
EBSI
European Blockchain Services Infrastructure
Het Europese blockchain-netwerk
DID
Decentralized Identifier
Identifier die je zelf beheert
VC
Verifiable Credential
Digitaal, verifieerbaar bewijs
SC
Smart Contract
Programma dat op de blockchain draait
TIR
Trusted Issuers Registry
Wie mag welk bewijs uitgeven
TSR
Trusted Schemas Registry
De vorm van elk soort bewijs
TPR
Trusted Policies Registry
Wie mag schrijven in de andere contracten
TCR
Trusted Contracts Registry
Overzicht van de smart contracts
TnT
Track and Trace
Herkomst van een item vastleggen
TI
Trusted Issuer
Erkende uitgever van bewijzen
TAO
Trusted Accreditation Organization
Mag uitgevers accrediteren
RTAO
Root Trusted Accreditation Organization
Bovenste accreditatie-autoriteit
Bijlage: EBSI
Bijlage
EBSI: relatiekaart core-service-contracten
Vertrouwensregisters
TIR
Wie mag uitgeven
TSR
Vorm van credentials
TPR
Wie mag schrijven
DID Registry
Identiteit van elke entiteit, de basis voor de andere registers
Timestamp
Hash met tijdstip, los van de vertrouwensketen
TnT
Herkomst volgen, schrijfrechten via TPR
TCR
Metadata over alle contracten hierboven
Stippellijn: aanname over de plek in de keten. TSR en TnT vragen TPR wie mag schrijven (bevestigd).
Bijlage: EBSI
Bijlage
EBSI: welke contracten je combineert per scenario
Scenario
DID
TIR
TSR
TPR
TCR
Timestamp
TnT
Onboarden als issuer
●
●
Credential uitgeven
●
●
●
Credential verifiëren
●
●
○
Bestaan bewijzen
●
Herkomst volgen
●
○
●
Schema registreren
●
●
Toegangsrechten beheren
●
Contracten auditen
●
● Kern van het scenario
○ Mogelijk of aanname
Bijlage: EBSI
Bijlage
EBSI: van legal entity naar Trusted Issuer
1
Vraag onboarding-credential
VerifiableAuthorisationToOnboard
2
Registreer DID met access token
Het token volgt na het tonen van de credential
DID Registry
3
Word uitgenodigd in een Trust Chain
Door een RTAO of een TAO die al deelneemt
4
Registreer accreditatie
VerifiableAccreditationToAttest
TIR
5
Trusted Issuer
Mag alleen toegestane schema's gebruiken
TSR
Elke deelname aan een Trust Chain is apart intrekbaar. Eén issuer kan in meerdere ketens met verschillende rollen zitten.
Bijlage: EBSI
Bijlage